मूल्य अभिवृद्धि कर (VAT)

मूल्य अभिवृद्धि कर आपूर्ति शृङ्खलाको हरेक चरणमा लाग्छ, तर हरेक व्यवसायले आफूले थपेको मूल्यमा लागेको कर मात्र सरकारलाई बुझाउँछ। करयोग्य बिक्रीमा 13 प्रतिशत थपेर ग्राहकबाट उठाउनुहुन्छ; त्यो बिक्री भ्याट (output VAT) हो, तपाईंको आम्दानी होइन, आन्तरिक राजस्व विभागको हो। दर्ता भएका आपूर्तिकर्ताबाट खरिद गर्दा पनि भ्याट तिर्नुहुन्छ; त्यो खरिद भ्याट (input VAT) हो र त्यसलाई मिलान गर्न पाइन्छ। हरेक नेपाली महिना सकिएको 25 दिनभित्र फरक रकम बुझाउनुपर्छ। कारोबारको सीमा नाघेपछि र धेरै सेवा व्यवसायका लागि दर्ता अनिवार्य छ, र दर्ता भएपछि हरेक बिक्रीमा कर बीजक काट्नुपर्छ। उठाएको भ्याट खर्च गर्नु आन्तरिक राजस्व विभागको जरिवानामा पर्ने सबैभन्दा छिटो बाटो हो।

एक लाइनको भ्याट = करयोग्य मूल्य x 13%; महिनाको खुद भ्याट तिर्नुपर्ने = बिक्री भ्याट (Output VAT) - खरिद भ्याट (Input VAT)।

1. 01Invoicing > Sales Invoice > New मा जानुहोस् र वस्तु करयोग्य मूल्यमा थप्नुहोस्।
2. 02बिक्री कर टेम्प्लेट (Sales Taxes and Charges Template) आफैँ VAT 13% - YFF भरिन्छ; भ्याट लाइन आफैँ गणना हुन्छ।
3. 03Submit गर्नुहोस्। बिक्री भ्याट VAT Payable मा क्रेडिट हुन्छ र बीजक CBMS मा पठाइन्छ।
4. 04आपूर्तिकर्ताका बिल Invoicing > Purchase Invoice बाट भ्याट टेम्प्लेटसहित पोस्ट गर्नुहोस्, जसले खरिद भ्याट VAT Receivable मा डेबिट गर्छ।
5. 05नेपाली महिना सकिएपछि Nepal IRD > VAT Return खोलेर खुद रकम हेर्नुहोस्।
6. 0625 दिनभित्र खुद रकम तिरेर विवरण बुझाउनुहोस्; भुक्तानी जर्नल भौचर (Journal Entry) बाट VAT Payable विरुद्ध पोस्ट गर्नुहोस्।

BRAccount ले हरेक बीजकको लाइनमा नियम अनुसार दर लगाउँछ र भ्याट तिर्न बाँकी (VAT Payable) वा भ्याट पाउन बाँकी (VAT Receivable) खातामा पोस्ट गर्छ।

रु 32,000 को बिक्रीमा 13% ले रु 4,160 भ्याट लाग्छ, जसले बिल रु 36,160 हुन्छ।